ఎల్నినో పరిస్థితుల్లో తాగునీరు, సాగునీటి మధ్య సమతుల్యత అవసరం
తాగునీటికి అత్యధిక ప్రాధాన్యత.. అందుబాటులో ఉన్న నీటితో ఖరీఫ్ పంటలకు సాగునీరు
హైదరాబాద్, ఆగస్టు 18 (నవజ్యోతి ప్రతినిధి):
ప్రస్తుత ఎల్నినో పరిస్థితులు, మిగిలిన వర్షాకాలంలో వర్షపాతంపై నెలకొన్న అనిశ్చితి నేపథ్యంలో తాగునీటి అవసరాలను కాపాడుతూనే రైతుల సాగునీటి అవసరాలను తీర్చేలా సమతుల్య విధానాన్ని పాటించాలని నీటిపారుదల, పౌరసరఫరాల శాఖ మంత్రి ఎన్. ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి అధికారులను ఆదేశించారు.
జలసౌధలో మిగిలిన ఖరీఫ్ సీజన్కు సంబంధించిన రిజర్వాయర్ల నీటిమట్టాలు, సాగునీటి అవకాశాలపై సమీక్ష నిర్వహించిన మంత్రి.. రానున్న నెలల్లో నీటి నిర్వహణ శాస్త్రీయ అంచనాలు, వాస్తవ నీటి లభ్యత ఆధారంగా ఉండాలని సూచించారు.
తాగునీటి భద్రతకు అత్యధిక ప్రాధాన్యత ఉంటుందని, అయితే రిజర్వాయర్లు, ఇతర నమ్మదగిన నీటి వనరుల్లో తగినంత నీరు అందుబాటులో ఉన్నప్పుడు సాగునీటిని నిలిపివేయాల్సిన అవసరం లేదని ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి అన్నారు.
“తాగునీటి అవసరాలను కాపాడుతూనే, వాటికి మించి అందుబాటులో ఉన్న నీటిని నిల్వ ఉన్న పంటలకు అందించాలి. ప్రతి నీటి విడుదల వాస్తవ వినియోగయోగ్య నిల్వ, నమ్మదగిన వరద ప్రవాహాలు, వర్షపాతంపై వాస్తవిక అంచనాల ఆధారంగానే ఉండాలి” అని ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి అన్నారు.
ప్రధాన రిజర్వాయర్లు 74.57 శాతం నిండాయి
కృష్ణా బేసిన్లోని ప్రధాన రిజర్వాయర్లు 76.63 శాతం నిండాయి. మొత్తం 973.68 టీఎంసీల సామర్థ్యానికి గాను 746.12 టీఎంసీల నీరు ఉంది. గోదావరి బేసిన్ రిజర్వాయర్లు 68.1 శాతం నిండగా, 306.20 టీఎంసీల సామర్థ్యానికి గాను 208.38 టీఎంసీల నీరు ఉంది.
కృష్ణా బేసిన్లోని ఉమ్మడి ప్రాజెక్టు నాగార్జునసాగర్లో ప్రస్తుత నీటి నిల్వ 312 టీఎంసీల స్థూల సామర్థ్యానికి గాను 164 టీఎంసీలకు చేరింది.
నాగార్జునసాగర్లో సుమారు 47 శాతం వరద ఖాళీ సామర్థ్యం ఉంది. నాగార్జునసాగర్ ఎడమ కాలువ పరిధిలో రాష్ట్రంలోని నల్లగొండ, సూర్యాపేట, ఖమ్మం జిల్లాల్లో 6.4 లక్షల ఎకరాలకు పైగా ఆయకట్టు ఉంది.
కేవలం స్థూల నిల్వ శాతాలను ఆధారంగా చేసుకుని అతిగా ఆశాజనక అంచనాలు వేయవద్దని ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి అధికారులను హెచ్చరించారు. ప్రతి అంచనాలో స్థూల సామర్థ్యం, లైవ్ స్టోరేజ్, వినియోగయోగ్య నీరు, నిర్దేశిత అవసరాలు, సాగునీటికి వాస్తవంగా అందుబాటులో ఉన్న నీటి పరిమాణాన్ని స్పష్టంగా చూపాలని సూచించారు.
2025, 2026 సంవత్సరాల్లో నీటి నిల్వలు, వరద ప్రవాహాల పరిస్థితిని పోల్చి చూడాలని, సెప్టెంబర్, అక్టోబర్ నెలల్లో భారీ వరద ప్రవాహాలు వస్తాయని ముందుగానే అంచనా వేయవద్దని ఆదేశించారు.
ఖరీఫ్ సీజన్ మిగిలిన కాలంలో నమ్మదగిన ప్రతి నీటి వనరును వినియోగించి నిల్వ ఉన్న పంటలను కాపాడటం, ప్రవాహాలపై అనిశ్చితి ఉన్న చోట నీటిని పొదుపు చేయడం, రైతులకు పూర్తి పారదర్శకతతో సమాచారం అందించడం ప్రభుత్వ లక్ష్యమని తెలిపారు.
వైరా రిజర్వాయర్పై సమీక్ష
వైరా రిజర్వాయర్ పరిస్థితిని మంత్రి ప్రత్యేకంగా సమీక్షించారు. గోదావరి నీటితో రిజర్వాయర్ను తిరిగి నింపే అవకాశం ఉన్నప్పుడు నీటి విడుదలలో జాప్యం ఎందుకు జరుగుతోందని ప్రశ్నించారు.
అనిశ్చిత నీటి ప్రవాహాలపై ఆధారపడిన రిజర్వాయర్లలో నీటిని పొదుపు చేయాలని, అయితే నమ్మదగిన నీటి పునరుద్ధరణ అవకాశం ఉన్న చోట సాగునీటిని అనవసరంగా పరిమితం చేయవద్దని అన్నారు.
దేవాదుల, నిజాంసాగర్, స్వర్ణ, సదర్మాట్ ఆనకట్ట, రామడుగు, బుగ్గలవాగు, రామపల్లి, పాలెంవాగు, గౌరవరం, పోచారం, రాజీవ్ సాగర్, నెలవాయి, వట్టివాగు, నల్లవాగు, పాల్వాయి పురుషోత్తమరావు (ఎర్రవాగు) ప్రాజెక్టు, చెల్మెలవాగు (ఎన్టీఆర్ సాగర్) ప్రాజెక్టుల నుంచి ధృవీకరించిన నీటి లభ్యతకు అనుగుణంగా నీటి విడుదలలను పరిశీలించి సులభతరం చేయాలని అధికారులను ఆదేశించారు. అందుబాటులో ఉన్న మూసీ నీటిని కూడా సాగునీటికి సక్రమంగా వినియోగించాలని సూచించారు.
ఎస్ఆర్ఎస్పీ కింద సాగునీటి ప్రణాళికలు నిల్వలు, నీటి ప్రవాహాల పరిస్థితికి అనుగుణంగా ఉండాలని ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి అన్నారు. నిజాంసాగర్, లోయర్ మానేరు డ్యామ్, సింగూర్తో పాటు ఇతర గోదావరి బేసిన్ రిజర్వాయర్ల పరిస్థితిని కూడా సమీక్షించారు.
సింగూర్ మరమ్మతులకు ప్రాధాన్యత
సింగూర్ డ్యామ్ మరమ్మతులు, బలోపేత పనులకు అత్యధిక ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలని మంత్రి అధికారులను ఆదేశించారు. తాజా నీటి నిల్వ పరిస్థితిని ఇంజినీర్లు పరిశీలించి, రిజర్వాయర్కు సంబంధించిన సాంకేతిక సమస్యలను త్వరగా పరిష్కరించాలని సూచించారు.
శ్రీశైలం ఎడమ గట్టు కాలువ సొరంగం పనులను సమీక్షించిన సందర్భంగా ఇన్లెట్, ఔట్లెట్ వైపుల నుంచి తవ్వకం పనులు కొనసాగుతున్నట్లు అధికారులు మంత్రికి వివరించారు.
క్లిష్టమైన భౌగోళిక ప్రాంతాల్లో పనులను ఇంజినీర్లు దగ్గరుండి పర్యవేక్షించాలని, భద్రతలో రాజీ పడకుండా మిగిలిన పనులను వేగవంతం చేయాలని మంత్రి ఆదేశించారు. అన్ని సాంకేతిక అధ్యయనాలకు కేంద్ర జల సంఘం, భారత వాతావరణ శాఖ తాజా సమాచారాన్ని ఉపయోగించాలని సూచించారు.
పాత సమాచారంపై ఆధారపడకుండా నదీ క్రాస్ సెక్షన్లను నవీకరించాలని అన్నారు. తెలంగాణలో పోలవరం ప్రాజెక్టు వల్ల సంభవించే ముంపు ప్రభావంపై అధ్యయనం చేస్తున్న ఐఐటీ నిపుణులతో త్వరగా తదుపరి చర్యలు చేపట్టాలని సూచించారు. సంభవించే వరదల పరిధిని అధ్యయనం స్పష్టంగా అంచనా వేసి, అవసరమైన చోట కేంద్రం నుంచి రక్షణ చర్యలు కోరేందుకు తెలంగాణకు బలమైన సాంకేతిక ఆధారం కల్పించాలని అన్నారు.
అంతర్రాష్ట్ర జల వివాదాలపై సమీక్ష
ట్రిబ్యునల్, సుప్రీంకోర్టు ముందు కొనసాగుతున్న కేసులతో పాటు తెలంగాణకు సంబంధించిన అంతర్రాష్ట్ర జల వివాదాలపై కూడా మంత్రి సమీక్ష నిర్వహించారు.
ట్రిబ్యునల్ విచారణలు, సుప్రీంకోర్టు కేసులు, కృష్ణా జలాల నిర్వహణ, విద్యుత్ ఉత్పత్తి, కృష్ణా నదీ యాజమాన్య బోర్డు పరిధికి సంబంధించిన అంశాలపై సంక్షిప్త నివేదిక సిద్ధం చేయాలని నీటిపారుదల, ఇంజినీరింగ్, న్యాయ శాఖల ఉన్నతాధికారులను ఆదేశించారు.
నీటిపారుదల శాఖ కార్యదర్శి ఈ. శ్రీధర్, ఇంజినీర్-ఇన్-చీఫ్ (జనరల్) ఓ.వి. రమేష్ బాబు, జాయింట్ సెక్రటరీ కె. శ్రీనివాస్, సొరంగ నిపుణుడు కల్నల్ పరిక్షిత్ మెహ్రా, ఇంజినీర్-ఇన్-చీఫ్ (అడ్మినిస్ట్రేషన్) టి. శ్రీనివాస్, ఇంజినీర్-ఇన్-చీఫ్ (ఓఅండ్ఎం, క్వాలిటీ కంట్రోల్) ఆర్. మధుసూదన్ రావు తదితర ఉన్నతాధికారులు సమీక్షలో పాల్గొన్నారు.
